Các chuyên gia đã phát hiện ra một loại khoáng vật chưa từng được biết đến trước đây trong mỏ Ostrava-Karviná. Họ đặt tên cho nó theo tên nhà địa chất người Séc Jiří Králík, và nó mang tên králíkite. Khoáng vật này nhỏ đến mức không thể quan sát được ngay cả bằng kính hiển vi quang học thông thường, vì vậy họ phải sử dụng một số phương pháp chuyên biệt để mô tả nó, theo đại diện của Khoa Khoa học Olomouc, những người đã tham gia nghiên cứu cùng với các chuyên gia từ Viện CATRIN thuộc Đại học Olomouc, Đại học Ostrava, và cả từ nước ngoài.

Králíkite sẽ bổ sung vào danh sách các khoáng vật hiện có trên thế giới, hiện có 6 213 loại. Nó được tìm thấy ở sâu trong các mỏ trên các nhũ đá muối, được hình thành ở những nơi nước mặn thấm vào không gian mỏ từ các lớp đá phía trên. “Chúng tôi thu thập các mẫu chủ yếu vì đã nghiên cứu một cuốn sách về khoáng vật từ mỏ Ostrava-Karvinská trong một thời gian dài. Nhưng khi một đồng nghiệp xem xét bề mặt bằng kính hiển vi điện tử, hóa ra trên đó thực sự là một vườn thú khoáng vật,” Jakub Jirásek từ Khoa Địa chất thuộc Khoa Khoa học tự nhiên ở Olomouc cho biết.

Nghiên cứu mất khá nhiều thời gian, chủ yếu là do kích thước nhỏ bé của khoáng vật mới này. Trong khi nhiều khoáng vật được mô tả trước đây tạo thành các hạt đủ lớn để có thể dễ dàng xử lý, thì králíkite lại có kích thước siêu nhỏ.

Một khoáng vật gần như vô hình

Nó được Dalibor Matýsek từ Đại học Khai thác và Công nghệ Ostrava phát hiện lần đầu tiên khi nghiên cứu một mẫu bằng kính hiển vi điện tử. Khoáng vật này được tìm thấy trực tiếp trên các tinh thể muối đá. Giống như muối đá, nó trong suốt, vì vậy thoạt nhìn hầu như không thể phân biệt được với chất nền của nó. Để được công nhận chính thức, các nhà khoa học phải xác định một cách đáng tin cậy thành phần hóa học và các đặc tính khác của nó. “Tuy nhiên, do kích thước lớn và khó tách nó ra khỏi muối xung quanh, nên không thể chỉ sử dụng các phương pháp khoáng vật học thông thường,” ông Jirásek nói thêm.

Vì vậy, các chuyên gia đã dần dần thử nghiệm một số quy trình phân tích khác nhau. Các đồng nghiệp từ CATRIN ở Olomouc và từ Đức cũng tham gia vào nghiên cứu, trong đó có việc giúp đảm bảo quyền truy cập vào phép đo synchrotron. Điều này đã mang lại cho họ dữ liệu mà không thể đo được ở Séc bằng các phương pháp hiện có. Sau đó, các chuyên gia đã thu được thêm mẫu trong các mỏ và do đó chứng minh rằng králíkite không phải là một khoáng vật hiếm gặp trên nhũ đá muối, mà xuất hiện tương đối phổ biến trên chúng.

Khoáng vật mới này được đặt tên là králíkite để vinh danh nhà khoa học, nhà khoáng vật học, giáo viên và nhà nghiên cứu người Séc đang làm việc tại Đại học Mỏ ở Ostrava, Jiří Králík. Ông là tác giả của một số bài báo chuyên ngành, luận văn và sách giáo khoa đại học.

MP (tổng hợp)